Interseksualizm

//Interseksualizm

Interseksualizm jest wtedy, kiedy jakiś element płci biologicznej u danej osoby jest niespójny z innymi elementami płci biologicznej. (Przykładowo: osoba rodzi się z męskim kariotypem i wewnętrznymi męskimi narządami płciowymi oraz żeńskimi proporcjami hormonów płciowych i zewnętrznymi żeńskimi narządami płciowymi).
Ocenia się, że osoby interseksualne stanowią 1% populacji (tak, tak), natomiast tylko 1 osoba na 1000 jest poddawana chirurgicznej korekcie płci.
Ruch osób interseksualnych w Polsce nie jest jeszcze prężny. Wiele osób interseksualnych z wielu powodów – do których należą m.in.: niewiedza, uciekanie od trudnych etykiet, wspólnota doświadczeń – uważa się za transkobiety i transmężczyzn. Prawdopodobnie kilkakrotnie więcej osób siedzi w milczeniu w swoich szafach, uważając się po prostu za osoby cierpiące na rzadką chorobę. Prawdopodobnie jeszcze więcej osób nie wie, że mogą się uważać za inter. Wynika to stąd, że osoby interseksualne zaraz po urodzeniu są, mniej lub bardziej na siłę, dzielone na dziewczynki i chłopców. Drugim czynnikiem jest fakt, że pewne przejawy interseksualności nie są w ogóle traktowane jako problem, inne natomiast funkcjonują pod swoimi własnymi nazwami (zespół Turnera, zespół Klinefeltera, spodziectwo) i nie są kojarzone z interseksualnością.
Inne słowa, jakich używa się (błędnie) w odniesieniu do interseksualizmu, to: obojnactwo, hermafrodytyzm, androgynia, trzecia płeć. Terminy obojnak, obojnactwo są coraz powszechniej uważane za obraźliwe, dlatego odradzam ich stosowanie. Hermafrodytyzm odnosi się tylko do niewielkiego odsetku osób interseksualnych – tych, u których występują gonady obu płci – nie jest więc synonimem interseksualizmu. Z kolei androgynia została skojarzona z typem płci psychologicznej (nie mylić z psychiczną) z teorii Sandry Bem. Natomiast trzecia płeć jest pojęciem-workiem, do którego wrzuca się wszystko, co nieheteronormatywne: transów, gejów i lesbijki, osoby queer, a przede wszystkim ludzi z innych kultur (jak Two-Spirit, muxe, hidźra, kathoey), dlatego lepiej nie używać go jako jednoznacznego terminu.

Co zakłada projekt ustawy o uzgodnieniu płci?

Czerwiec 25th, 2013|Tags: , , , |

Fragment artykułu napisanego na homiki.pl Ustawa o uzgodnieniu płci jest niezbędna, by osoby transpłciowe i interseksualne mogły godnie żyć w Polsce. Głównymi beneficjentami ustawy są osoby transseksualne, których sytuacja nie jest regulowana przez polskie prawo. Brak regulacji prawnych dotyczących korekty płci powoduje, że jeśli ktoś chce zmienić oznaczenie płci w dokumentach, zdaje się na łaskę i niełaskę oraz widzimisię lekarzy, sądu i pracodawców. Wiele osób w ogóle nie jest dopuszczanych do zmiany dokumentów, bo nie spełnia pewnych wyśrubowanych, cis- oraz heteronormatywnych kryteriów. Te, które mają szanse, często muszą poświęcić procesowi mnóstwo uwagi, czasu, pieniędzy, nerwów, a niekiedy nawet własne ciała.  I wcale nie mają gwarancji sukcesu. Gehennę medyczno-prawną przedstawiłem nieco szerzej w tekście Transpłciowość: „Operacja zmiany płci” nie istnieje.  […]

Wątki K/M w literaturze: Jeffrey Eugenides, „Middlesex”

Kwiecień 3rd, 2013|Tags: , , |

Nagrodzona w pełni zasłużonym Pulitzerem za 2002 rok powieść obyczajowo-historyczna, poruszająca wątek interseksualności. Middlesex nie jest powieścią, którą czyta się z zapartym tchem, przewracając w pośpiechu strony, żeby dowiedzieć się, co było dalej. To fantastyczny literacki deser, którym należy się powoli delektować, barwna epopeja XX wieku. Narratorem tej długiej, snującej się miękko opowieści jest Cal Stephanides – czterdziestoletni człowiek, który opowiada historię swojej rodziny i własną. […]

Interseksualizm – bardzo krótkie wprowadzenie

Styczeń 20th, 2010|Tags: , , , |

Albowiem dawniej natura nasza nie była taka, jak teraz, lecz inna. Bo naprzód trzy były płcie u ludzi, a nie, jak teraz, dwie: męska i żeńska – pisał Platon. I mylił się. Ponieważ interseksualizm nigdy nie przestał istnieć. Choć przyjęło się uważać, że płeć człowieka jest czymś prostym i jednoznacznym, seksuolodzy już jakiś czas temu podzielili płeć na poszczególne składniki, wyróżniając płci: chromosomalną, gonadalną, hormonalną, metaboliczną, mózgową, wewnętrznych narządów płciowych, zewnętrznych narządów płciowych i fenotypową, a także socjalno-prawną i psychiczną. Każdy z tych elementów może być męski, żeński lub niesprecyzowany; odstępstwo jednego z nich od wszystkich pozostałych wystarcza, by danej osoby nie uznać za kobietę ani mężczyznę. Gdy płeć psychiczna nie zgadza się z płcią biologiczną, mówimy o transseksualizmie, natomiast przypadki niezgodności w obrębie płci biologicznej najczęściej określamy mianem interseksualizmu. Interseksualizm – rodzaje Ponieważ do płci biologicznej zalicza się aż osiem wymienionych powyżej składników, interseksualizm może przybierać najróżniejszą postać. Nie będę się wdawał w biologiczne szczegóły (aczkolwiek jest to temat pasjonujący), podam tylko kilka przykładów. […]

Caster Semenya. Kiedy człowiek staje się przedmiotem… debaty

Wrzesień 12th, 2009|Tags: , , , , |

W rozdmuchanej przez media dyskusji na temat płci zawodniczki: "Nie kobieta? Może mężczyzna? Jednak coś pośredniego!" - zapomniano, że Caster Semenya przede wszystkim i na zawsze jest człowiekiem. Continue reading

Tabu seksuologii. Wątpliwości, trudne tematy, dylematy w seksuologii i edukacji seksualnej

Listopad 18th, 2008|Tags: , , , , , , , |

 Coś ruszyło! W tym roku, pod redakcją Aleksandry Jodko, nakładem wydawnictwa SWPS „Academica”, ukazała się dwustustronicowa książka zawierająca artykuły poruszające tematy, o których w seksuologii mówiło się po cichu i ostrożnie. Nie ma co prawda artykułu o transwestytyzmie, życie byłoby zbyt piękne – natomiast w pozostałych artykułach wspomina się takie pojęcia jak „transpłciowość” i „osoby trans”, co w świecie polskiej nauki jest absolutną nowością. „Tabu seksuologii. Watpliwości, trudne tematy, dylematy w seksuologii i edukacji seksualnej” porusza m.in. takie zagadnienia, jak: Krytyka pojęcia orientacji seksualnej w świetle społecznego konstrukcjonizmu i teorii queer, Interseksualizm – trzecia płeć i Modele kobiecości i męskości w podręcznikach do edukacji seksualnej. Jest też o aseksualizmie, pedofilii (widzianej z wielu punktów widzenia; wykorzystywaniu seksualnemu dzieci poświęcono aż sześć artykułów), o cyberseksie, seksualności osób starszych oraz niepełnosprawnych, a także o sadomasochizmie w „Pianistce” Edwarda Jelinka. Pianistka – etiuda na temat perwersji sadomasochistycznej? jest warta zauważenia jako, bardzo udany, szkic literacko-psychoanalityczny; rodzaj furtki do przyszłego, bardziej naukowego omówienia BDSM. Gorąco polecam całą antologię, a dwóm spośród zamieszczonych w niej artykułów poświęcę tutaj więcej uwagi. […]